Dagelijks leven in het kalifaat

Wie naar ISIS afreist, maakt willens en wetens de keuze om zich bij een terroristische groepering aan te sluiten die iedereen buiten ISIS als ‘ongelovig’ wegzet en op dagelijkse basis excessief geweld toepast.

Na aankomst worden ISIS-leden geacht hun leven letterlijk en figuurlijk te geven voor het voortbestaan van de ‘staat’. Door propaganda op internet te volgen en door contact met ISIS-leden in Syrië weten de meeste uitreizigers voorafgaand aan hun reis dat ISIS dergelijke verwachtingen van ze heeft.

Veruit de meeste mensen die besluiten om naar ISIS in Syrië of Irak af te reizen denken ook een reëel beeld te hebben van het leven dat ze te wachten staat. De werkelijkheid valt echter vaak tegen. Wat vooral westerse jihadisten tegenstaat, is het dagelijks leven in een oorlogsgebied. Zo is het erg zwaar om te leven met de angst voor bombardementen. Ook het leven met slecht eten, ondermaatse huisvesting en gebrekkige gezondheidszorg is voor veel uitgereisde jihadisten en hun gezinnen een zware beproeving.

De reis

Vrijwel alle jihadisten die besluiten om uit te reizen, kennen al iemand die bij ISIS in Syrië of Irak woont. ISIS spoort de mensen die zijn aangekomen aan om vrienden, kennissen en familie ook over te halen om naar de regio te komen. Omdat ISIS bang is voor infiltratie door spionnen, heeft de groepering inmiddels verplicht gesteld dat iedere nieuwe uitreiziger iemand moet aandragen die al in ISIS-gebied verblijft en garant wil staan voor de nieuwe rekruut. Minderjarigen krijgen van ISIS-leden in Syrië en Irak hulp bij hun uitreis, van iemand die al in ISIS-gebied verblijft, veelal buiten hun ouders om.

Jihadisten die naar ISIS-gebied willen uitreizen, proberen meestal eerst per vliegtuig of auto naar Turkije te komen, waar zij illegaal de Turks-Syrische grens oversteken. Wie onderweg wordt tegengehouden probeert over het algemeen steeds opnieuw uit te reizen, totdat een poging wel slaagt. Als de autoriteiten van het land van herkomst een paspoort innemen, reist de jihadist op een ID-kaart of op een paspoort van een tweede nationaliteit.

Wanneer een jihadist helemaal geen reisdocumenten heeft of als de Turkse autoriteiten hem of haar terugsturen, proberen sommige uitreizigers met behulp van smokkelaars alsnog via Oost-Europa Turkije binnen te komen. Bij aankomst in Syrië neemt ISIS eventuele reisdocumenten van de nieuwe rekruten direct in. ISIS voorkomt hiermee dat een rekruut het gebied zonder toestemming kan verlaten en kan paspoorten eventueel gebruiken bij reisbewegingen van ISIS-leden richting Europa.

Huisvesting

Volgens ISIS is er voor elke uitreiziger een comfortabel huis beschikbaar in Syrië of Irak, met gratis gas en elektriciteit. De beschikbare huizen, die veelal door gevluchte Syriërs of Irakezen zijn achtergelaten, verkeren echter vaak in slechte staat. Ook worden gezinnen regelmatig gedwongen te verhuizen om plaats te maken voor ISIS-leden met een prominentere positie. Vaak verblijven meerdere gezinnen met jonge kinderen in één en hetzelfde huis. Huizen in door ISIS gecontroleerd gebied hebben over het algemeen maar een paar uur per dag toegang tot elektriciteit.

Ongetrouwde vrouwen of weduwen zijn verplicht om, al dan niet met kinderen, naar een ‘vrouwenhuis’ te verhuizen. De situatie in deze huizen is bijzonder treurig. De accommodatie is klein, vies en er is sprake van ongedierte. Ook is er vaak onvoldoende eten. De bewoonsters mogen zelf maar één keer per week het huis verlaten. Soms (her)trouwt een ongetrouwde vrouw of weduwe van een ISIS-strijder maar zo snel mogelijk om te voorkomen dat ze in een dergelijk huis belandt.

Medische faciliteiten

In verschillende propagandavideo’s schept ISIS op over de gezondheidszorg die de groepering zegt te kunnen bieden aan de inwoners van het kalifaat. Alle bewoners van ISIS-gebied kunnen inderdaad, tegen betaling, gebruik maken van artsen en ziekenhuizen. De kwaliteit van de gezondheidszorg is echter uitermate slecht. Zo laat de hygiëne in de ziekenhuizen te wensen over en is er een sterk tekort aan medicijnen, medische apparatuur en gekwalificeerd medisch personeel.

Vrouwen mogen volgens de regels van ISIS alleen door vrouwelijke artsen en verpleegkundigen geholpen worden, waar een groot tekort aan is. Bevallingen in ISIS-gebied zijn over het algemeen dan ook levensgevaarlijk voor moeder en kind. Vooral als er complicaties ontstaan bij de geboorte ontbreekt het aan de juiste kennis of middelen om een goede afloop te kunnen garanderen.