De Wet veiligheidsonderzoeken (Wvo) is herzien. Daarbij vinden er op hoofdlijnen twee grote wijzigingen plaats: de invoering van een locatiegebonden verklaring van geen bezwaar (vgb) en de introductie van het register van actieve vertrouwensfunctionarissen. De aangepaste wet is per 1 april deels in werking getreden.
In Nederland vervullen bijna 300.000
mensen een vertrouwensfunctie.
Bijvoorbeeld op een luchthaven bij de Rijksoverheid in de energievoorziening of bij defensie.
Voor zo'n functie is een veiligheidsonderzoek nodig.
Dit onderzoek bekijkt of iemand deze functie mag uitvoeren zonder risico voor de nationale veiligheid.
Als alles in orde is krijg je een functiegebonden verklaring van geen bezwaar ofwel een vgb.
Deze is gekoppeld aan de functie en aan de werkgever.
De Unit Veiligheidsonderzoeken van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst en Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst voert deze onderzoeken uit op basis van de Wet veiligheidsonderzoeken.
In 2026 wordt deze wet aangepast en komt er onder andere een extra vgb bij: de locatiegebonden vgb.
Deze blijft geldig als iemand een andere functie bij een andere werkgever krijgt.
Dit geldt alleen als de functie hetzelfde veiligheidsmachtigingsniveau heeft en op dezelfde aangewezen locatie is; zoals een luchthaven.
De verantwoordelijke minister bepaalt welke locaties hiervoor in aanmerking komen.
Om dit mogelijk te maken komt er een register van actieve vertrouwensfunctionarissen.
Hierin zullen alle mensen die in vertrouwen functie vervullen worden opgenomen.
Dankzij dit register kunnen werkgevers op een aangewezen locatie controleren of iemand al een geldige locatiegebonden vgb heeft.
Die verklaring kan hergebruikt worden bij een overstap binnen dezelfde locatie.
Werkgevers krijgen hierbij een belangrijke rol.
Na inwerkingtreding van de wet zijn zij verplicht om binnen vier weken al hun actuele vertrouwensfunctionarissen door te geven.
Dit doen ze door gegevens zoals naam, geboortedatum BSN en werkgever aan te leveren bij de UVO.
Deze informatie dient als basis voor het register van actieve vertrouwensfunctionarissen.
Verder krijgen specifieke werkgevers een aanmeldplicht als ze een vertrouwensfunctionaris willen overnemen van een andere werkgever met behoud
van de locatiegebonden vgb.
Alle werkgevers moeten daarnaast vertrouwensfunctionarissen afmelden uit het register als ze stoppen met hun vertrouwensfunctie.
In de laatste maanden van 2025 krijgen werkgevers die veiligheidsonderzoeken aanvragen hier meer uitleg over.
Op de hoogte blijven?
Houd hiervoor de website in de gaten: aivd.nl/wijziging-wvo of defensie.nl
Om te voldoen aan de nieuwe Wet veiligheidsonderzoeken (Wvo), verzamelt de Unit Veiligheidsonderzoeken (UVO) onder andere relevante gegevens voor het register van actieve vertrouwensfunctionarissen. Met ingang van de aangepaste wet krijgen ook werkgevers die vertrouwensfunctionarissen in dienst hebben de plicht om informatie voor het register aan te leveren. Werkgevers voor wie dit geldt, zijn hierover apart geïnformeerd.
Locatiegebonden vgb
De belangrijkste verandering in de wetswijziging is de toevoeging en invoering van een locatiegebonden verklaring van geen bezwaar (vgb). Deze vgb blijft geldig bij een overstap naar een nieuwe functie op dezelfde aangewezen locatie en met hetzelfde veiligheidsmachtigingsniveau. Zo ontstaat er meer flexibiliteit voor sectoren waar werknemers met een vertrouwensfunctie regelmatig van werkgever wisselen. Een aangewezen locatie is niet per definitie een fysieke locatie, maar kan ook een bepaalde sector zijn of een groep van fysieke locaties.
De locatiegebonden aanwijzing zal op dit moment alleen gelden voor de sector burgerluchtvaart.
Register van actieve vertrouwensfunctionarissen
Met de wijziging van de Wvo is er een register gekomen dat inzicht geeft in personen die een vertrouwensfunctie bekleden: het register van actieve vertrouwensfunctionarissen.
Bedrijven op aangewezen locaties, zoals de Beveiliging Burgerluchtvaart, hebben de plicht om, wanneer ze een werknemer in dienst willen nemen die al over een actief locatiegebonden vgb beschikt, deze aan te melden in het register (aanmeldplicht).
Voor alle werkgevers geldt de plicht om een melding te maken wanneer iemand een vertrouwensfunctie niet meer uitvoert (afmeldplicht). Zo ontstaat er een actief register met een overzicht van alle actieve vertrouwensfunctionarissen.
Wat wordt er van werkgevers verwacht?
Door de aangepaste wet is het noodzakelijk dat het register gevuld wordt met gegevens van alle actieve vertrouwensfunctionarissen. Daarom krijgen werkgevers die veiligheidsonderzoeken aanvragen het verzoek om binnen vier weken al hun actuele vertrouwensfunctionarissen door te geven. In de voorbereiding hierop hebben de werkgevers separaat extra informatie ontvangen. De aan te leveren gegevens zijn:
- Voornaam/namen
- Tussenvoegsel(s)
- Achternaam
- Kenmerk verklaring van geen bezwaar (dossiernummer)
- Burgerservicenummer (bsn)
- Geboortedatum
Overige wetswijzigingen
De wetswijziging voorziet ook in de mogelijkheid om veiligheidsonderzoeken aan te vragen voor personen die niet op een vertrouwensfunctie zitten (artikel 13, lid 2). Dit wordt in de praktijk enkel gebruikt door het Ministerie van Economische Zaken.
Tot slot wordt van de gelegenheid gebruikgemaakt om in de aangepaste Wvo enkele andere wijzigingen op te nemen die de uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid van de Wet veiligheidsonderzoeken in de praktijk verbeteren. Een voorbeeld hiervan is dat werkgevers jaarlijks een prognose van het personeelsverloop met het oog op het verwachte aantal veiligheidsonderzoeken moet gaan doorgeven.
Veelgestelde vragen
De wetswijziging heeft gevolgen voor toegangsbeheerders van aangewezen locaties, de werkgevers, personen die een vertrouwensfunctie vervullen of willen gaan vervullen op een aangewezen locatie, en de verantwoordelijke ministers die locaties kunnen aanwijzen.
De wetswijziging regelt enkele aanvullende verplichtingen voor werkgevers die vertrouwensfunctionarissen in dienst hebben/krijgen. Denk aan een aan- en of afmeldplicht en het jaarlijks geven van een prognose van het personeelsverloop met het oog op het verwachte aantal veiligheidsonderzoeken.
Op grond van de wet Vifo kan er, in het kader van economische veiligheid, alleen van deze mogelijkheid gebruik gemaakt worden op verzoek van de Minister van Economische Zaken
Vraagt u als werkgever veiligheidsonderzoeken aan? Dan bent u vanaf 1 juli 2026 verplicht om binnen 4 weken diverse gegevens aan te leveren.
Nee, het register is geen vervanging en kan helaas niet gekoppeld worden aan een eigen (HR-)systeem. Er is dus nog steeds een eigen administratie / eigen (HR-)systeem nodig. In verband met de veiligheid van het register staat deze op een intern beveiligd netwerk, waardoor er geen koppelingen met externe netwerken (en dus HR-systemen) mogelijk zijn.
Het register is bedoeld om te controleren of vertrouwensfunctionarissen bij een overstap in het kader van een locatiegebonden vgb een geldig locatiegebonden vgb hebben. Dit zodat er voor deze functionarissen bij overstap naar een andere werkgever op dezelfde locatie, geen nieuw veiligheidsonderzoek aangevraagd hoeft te worden en de vgb dus kan worden hergebruikt.
In het register moeten alle gegevens staan zoals vermeld in artikel 10a lid 2 Wvo nieuw.
De gegevens die in het register verwerkt moeten worden kunnen in een csv-bestand aangeleverd worden via eAV. De eAV-module wordt nu al gebruikt voor het digitaal aanvragen van een veiligheidsonderzoek. Het is dan ook belangrijk dat u beschikt over eHerkenning, het middel waarmee u kunt inloggen in de eAV-module. Heeft u nog geen eHerkenning of wilt u medewerkers machtigen? Op de pagina over eHerkenning vindt u meer informatie.
Het csv-format met aanvragers van veiligheidsonderzoeken (inzenders) is beschikbaar in eAV. U kunt via eavgb.aivd.nl inloggen op eAV.
Nee, in principe is dit niet mogelijk. Om de benodigde gegevens te kunnen aanleveren hebben werkgevers het csv-format nodig. Deze is aan de werkgevers beschikbaar gesteld. Dit is de enige manier waarop de gegevens op een juiste manier in het register terecht komen.
Het aanleveren van het bsn wordt mogelijk gemaakt door het nieuwe artikel 10a lid 4 Wvo en kan bij ingang van de wet gebruikt worden.
Ja het is mogelijk om het register real time te raadplegen. Wel moet je hiervoor over de passende autorisaties beschikken en is het alleen mogelijk in specifieke gevallen. De instructie hiervoor volgt bij ingang van de wet.
Dit is niet mogelijk. Het register is alleen raadpleegbaar om te kunnen zien welke vertrouwensfunctionarissen die een locatiegebonden vgb hebben. Daarnaast is het register enkel raadpleegbaar per persoon. Er zullen met het oog op de privacy en de veiligheid, geen overzichten van medewerkers getoond kunnen worden.
Nee dit kan niet. Alleen voor actieve vertrouwensfunctionarissen die een locatiegebonden vgb hebben kan per betrokkene bekeken worden of hij/zij al een locatiegebonden vgb heeft. Dit kan dus niet voor vertrouwensfunctionarissen met een functiegebonden vgb.
De veiligheid van de persoonsgegevens staat bij ons vanzelfsprekend voorop en er worden hiervoor daarom ook zorgvuldige en afdoende maatregelen genomen.
De UVO neemt nieuwe vertrouwensfunctionarissen op in het register en de inzender krijgt de plicht om bestaande vertrouwensfunctionarissen aan te melden en/of af te melden bij het register.
Voor ABRO geldt geen andere werkwijze als voor andere inzenders.