Door de inwerkingtreding van de wijziging van de Politiewet 2012 en het Besluit screening ambtenaren van politie en politie-externen (hierna: het besluit), heeft de Nationale Politie sinds 1 januari 2023 een eigen instrumentarium voor de screening van personeel en externen die werkzaamheden verrichten voor de politieorganisatie. Dit zorgt ervoor dat de Nationale Politie het type werkzaamheden zorgvuldiger kan afwegen tegen het type screeningsonderzoek dat nodig is.

Het aanwijzen van vertrouwensfuncties kan pas plaatsvinden nadat alle redelijkerwijs te treffen fysieke en organisatorische beveiligingsmaatregelen zijn geïmplementeerd, waarbij een restrisico blijft bestaan dat de nationale veiligheid kan schaden. Alleen voor deze functies biedt de Wet veiligheidsonderzoeken (Wvo) de minister van Justitie en Veiligheid de mogelijkheid om functies bij de Nationale Politie aan te wijzen als vertrouwensfunctie.

Ook de Bijzondere Opsporingsdiensten (BOD) (bijvoorbeeld FIOD, ILT-IOD, NVWA-IOD en de Nederlandse Arbeidsinspectie) kennen functies waarbij de nationale veiligheid in gevaar kan worden gebracht; daarom kunnen ook binnen een BOD vertrouwensfuncties worden aangewezen. Hiervoor dient de BOD zich te wenden tot de verantwoordelijke vakminister en het vastgestelde proces voor de aanwijzing van vertrouwensfuncties te doorlopen. Het is hierbij van belang dat de aanwijzing gepaard gaat met een duidelijke motivering waarom de functionaris de nationale veiligheid vanuit de specifieke functie kan compromitteren.

Aanwijsgronden politie

Vertrouwensfuncties bij de Nationale Politie kunnen worden aangewezen als de (kandidaat-)functionaris werkzaamheden verricht die een van de onderstaande aanwijsgronden raken. De onderstaande functies kunnen binnen een BOD worden aangewezen als vertrouwensfunctie, onder de voorwaarde dat de motivering duidelijk onderbouwt waarom de functie een risico vormt voor de nationale veiligheid.

1. Strategische Top

  1. Strategische Top Leiding.
    Functionarissen vanaf schaal 16 die vallen binnen het domein ‘leidinggevende’ binnen de politieorganisatie, de zogenaamde strategische top.
  2. Strategische Top Ondersteuning.
    Functionarissen die direct ondersteunend zijn aan en vallen onder de directe aansturing van de strategische top. Zij zijn niet beslissingsbevoegd.

2. Artikel 91-Functionarissen

Functionarissen die werkzaamheden verrichten ten behoeve van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst conform artikel 91 lid 1 en 2 Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten 2017 (Wiv).

3. Functionarissen die vallen onder het domein 'heimelijk'

  1. Afgeschermd Operationeel Specialisme
    Functionarissen die werkzaamheden verrichten binnen afgeschermde operatiën, specialistische operationele taken uitvoeren, vakspecialistisch onderwijs geven of ontwikkelen, of bijzondere opsporingsmethodieken uitvoeren..
  2. Afgeschermde Operationele Taken. Functionarissen die werkzaamheden verrichten ten behoeve van het afgeschermd operationeel specialisme (en waarbij kennis wordt genomen van de modus operandi).
  3. Afgeschermde Ondersteuning Operationele Taken. Functionarissen die ondersteunende werkzaamheden verrichten in opdracht van of direct ondersteunend aan de afgeschermde operationele taken.

4. Team Betrouwbaarheidsonderzoeken

Functionarissen die verantwoordelijk zijn en sturing geven aan de uitvoering van betrouwbaarheidsonderzoeken.

5. Grenstoezicht & Opsporing Zeehavengebied

Functionarissen die belast zijn met de uitvoering van de politietaak met betrekking tot grenstoezicht en opsporing op het water en in het (zee)havengebied.

6. Cryptobeheer

Functionarissen die vallen onder het domein ‘Cryptobeheer’ en structureel werken met bijzondere informatie zoals omschreven in het Besluit voorschrift informatiebeveiliging rijksdienst – bijzondere informatie (VIR-BI).

  1. Cryptobeheer

    Functionarissen die werkzaamheden verrichten binnen team cryptobeheer.

  2. Cryptobeheer Ondersteuning Onderdeel.
    Functionarissen die werkzaamheden verrichten die direct ondersteunend zijn aan team cryptobeheer

7. Team Nationale Veiligheid

Functionarissen die vallen onder het team Nationale Veiligheid.

8. Domein Interne Veiligheid

Functionarissen die werkzaamheden verrichten binnen het domein interne veiligheid, functionarissen houden zich bezig met de veiligheid van de organisatie.

9. Restcategorieën

Functionarissen die onder artikel 4 (a, b, c of g) van het Besluit screening ambtenaren van politie en politie-externen vallen, kunnen een risico vormen voor de nationale veiligheid. Dit risico kan leiden tot maatschappelijke ontwrichting of schade aan vitale belangen zoals de territoriale, fysieke, economische, ecologische, sociale/politieke stabiliteit of de internationale rechtsorde.